Tworzysz własną franczyzę? Sprawdź, jak uniknąć błędów dzięki umowie franczyzy!

Franczyza to jedna z najskuteczniejszych metod skalowania biznesu. Dzięki niej możesz rozwijać swoją markę, jednocześnie minimalizując koszty otwierania nowych punktów. Umowa franczyzowa to fundament prawny całego systemu – to ona ureguluje zasady współpracy, określi prawa i obowiązki stron oraz zabezpieczy know-how Twojej marki.

Jednak sukces franczyzy zależy nie tylko od dobrego modelu biznesowego, ale przede wszystkim od dobrze skonstruowanej umowy franczyzowej, która chroni Twoje interesy i zapewnia Ci pełną kontrolę nad siecią.

Na co dzień pomagamy rozwijać sieci franczyz. Jeśli będziesz potrzebował pomocy, napisz do nas.

 Spis treścifranczyza

1. Na czym polega umowa franczyzy i franczyza?

Umowa franczyzy to umowa między właścicielem marki (franczyzodawcą) a przedsiębiorcą (franczyzobiorcą), który chce prowadzić swój biznes pod tą marką. Franczyzodawca daje franczyzobiorcy prawo do korzystania z nazwy, logo, modelu biznesowego i sprawdzonych metod działania. O modelach franczyzowych pisałam m.in. we wpisie “Franczyza – kwestie prawne krok po kroku”.

W zamian franczyzobiorca płaci określone opłaty i zobowiązuje się do prowadzenia działalności zgodnie z ustalonymi zasadami i standardami. Dzięki temu korzysta z rozpoznawalnej marki i sprawdzonego systemu biznesowego, ale musi przestrzegać warunków określonych w umowie.

2. Co powinna zawierać umowa franczyzowa?

Umowa franczyzy to dokument, który precyzyjnie określa relacje między franczyzodawcą a franczyzobiorcą. Bez odpowiednich zapisów franczyzodawca może narazić swój biznesowy model na ryzyko naruszeń, problemów finansowych czy strat wizerunkowych.

A) Model finansowy – jak zarabiasz na franczyzie?

  • Opłata wstępna – rekompensuje koszty wdrożenia franczyzobiorcy.
  • Tantiema (opłata bieżąca) – procent od obrotu lub stała miesięczna kwota.
  • Opłata marketingowa – finansowanie wspólnych działań promocyjnych.
  • Obowiązkowe zakupy u wskazanych dostawców – kontrola jakości.

3. Zakaz konkurencji w umowie franczyzy

Franczyzobiorca zna Twój biznes od podszewki. Jak zabezpieczyć się przed sytuacją, w której po kilku latach rezygnuje z franczyzy i otwiera niemal identyczny biznes pod własnym rachunkiem?

Postanowienia dotyczące zakazu konkurencji są najlepszym rozwiązaniem.
Przykładowo:

  • Zakaz konkurencji w trakcie umowy – franczyzobiorca nie może prowadzić podobnej działalności w trakcie trwania współpracy.
  • Zakaz konkurencji po zakończeniu umowy – np. przez 2-3 lata; ograniczenie może dotyczyć także np. określonego terenu.

Postanowienia dot. zakazu konkurencji należy zawsze ocenić uwzględniając charakter i specyfikę franczyzy, jak również cele biznesowe właściciela franczyzy.

Ważne: Zakaz konkurencji bez konsekwencji sprawia, że w praktyce może być trudny do wyegzekwowania, dlatego warto przewidzieć np. kary umowne za naruszenie zakazu. Warto przemyśleć też inne rozwiązania dostępne zgodnie z przepisami m.in. kodeksu cywilnego.

4. Jakie masz prawa do rozwiązania umowy franczyzowej?

Nie każdy franczyzobiorca spełni Twoje oczekiwania. Musisz mieć możliwość zakończenia współpracy w przypadku łamania zasad.

Możliwe powody do rozwiązania umowy:

  • Naruszenie standardów jakości
  •  Niepłacenie opłat franczyzowych
  •  Działanie na szkodę marki

Co po zakończeniu umowy? O czym należy pomyśleć?

  • Zakaz dalszego używania Twojej marki i know-how
  • Obowiązek zwrotu dokumentacji i materiałów
  • Kary za naruszenie tych zapisów

Ważne: Dobrze skonstruowana umowa franczyzowa daje Ci możliwość szybkiej reakcji, jeśli franczyzobiorca nie przestrzega jej postanowień.

5. Jak stworzyć skuteczny system franczyzowy?

Oprócz dobrze skonstruowanej umowy, warto zadbać o:

  • Dokumentację operacyjną – szczegółowe instrukcje działania dla franczyzobiorców.
  • Szkolenia i onboarding – lepiej przygotowany franczyzobiorca = mniej problemów w przyszłości.
  • System kontroli jakości – regularne audyty zapobiegają spadkowi standardów w sieci.

6. Najczęściej zadawane pytania o umowę franczyzową

Jak długo trwa umowa franczyzowa? Standardowo 3–10 lat.

Czy mogę narzucić ceny franczyzobiorcom? Nie zawsze – może to być ograniczenie konkurencji – to zawsze należy przeanalizować.

7. Jak zabezpieczyć swój biznes?

Dobrze skonstruowana umowa franczyzowa to klucz do sukcesu i bezpieczeństwaumowa franczyzowa prawnik Twojej sieci.

Powinna zawierać w szczególności:

  • Jasne zasady finansowe.
  • Mechanizmy ochrony marki i know-how.
  • Zakaz konkurencji.
  • Możliwość rozwiązania umowy, jeśli franczyzobiorca nie przestrzega zasad

Wsparcie prawnika, który zna ten model działania jest niezwykle cenne i stanowi inwestycję w dobrze i stabilnie działający biznes. Jesteśmy dla Ciebie, więc jeśli potrzebujesz pomocy w przygotowaniu swojej umowy franczyzowej, napisz do nas – pomożemy Ci stworzyć bezpieczny system franczyzowy!

8.Umowa franczyzowa – najczęstsze błędy, które mogą Cię drogo kosztować

Pisałam już, że umowa franczyzowa to kluczowy dokument regulujący współpracę między franczyzodawcą a franczyzobiorcą. Jej błędna konstrukcja może prowadzić do sporów, strat finansowych, a nawet utraty kontroli nad marką. Wielu przedsiębiorców popełnia powtarzające się błędy, które można łatwo wyeliminować dzięki dobrze skonstruowanej umowie. Sprawdź najczęstsze błędy, które obserwujemy pracując z klientami:

1] Nieprecyzyjne określenie zakresu praw i obowiązków stron w umowie franczyzy

Jednym z najczęstszych błędów w umowach franczyzowych jest brak jasnych zapisów dotyczących obowiązków franczyzobiorcy i franczyzodawcy.

Dlaczego to problem?

  • Franczyzodawca może nie mieć narzędzi do egzekwowania standardów jakości.
  • Franczyzobiorca może nie wiedzieć dokładnie, jakie są jego prawa i obowiązki, co prowadzi do konfliktów.

Jak tego uniknąć?

W umowie franczyzowej powinny znaleźć się szczegółowe zapisy określające:

  • Zakres wsparcia franczyzodawcy (np. szkolenia, marketing, dostawy).
  • Obowiązki franczyzobiorcy (np. standardy obsługi, raportowanie wyników, zakup towarów).
  • Procedury rozwiązywania problemów operacyjnych.

2] Brak jasnych zasad finansowych w kontrakcie franczyzy

Błędy dotyczące warunków finansowych to jedna z głównych przyczyn konfliktów w franczyzie.

Najczęstsze błędy:

  • Nieprecyzyjne określenie wysokości opłat franczyzowych (np. niejasne warunki naliczania tantiem).
  • Brak zapisów o ewentualnych zmianach opłat w przyszłości.
  • Niewyjaśniona kwestia dodatkowych kosztów (np. obowiązkowe zakupy, opłaty marketingowe).

Jak tego uniknąć?

Umowa powinna dokładnie określać:

  • Wysokość opłat franczyzowych – stała kwota czy procent od obrotu.
  • Zasady płatności – terminy, kary za opóźnienia.
  • Możliwe zmiany w przyszłości – czy franczyzodawca może podnieść opłaty.

3] Brak skutecznej ochrony marki i know-how w umowie franczyzowej

Wielu franczyzodawców nie zabezpiecza odpowiednio swojej marki, know-how i modelu biznesowego. To poważny błąd, który może prowadzić do sytuacji, w której franczyzobiorca po zakończeniu współpracy otworzy niemal identyczny biznes na własny rachunek.

Jakie są konsekwencje?

  • Konkurencyjna firma wykorzystująca Twoją markę i metody działania.
  • Utrata klientów na rzecz byłych franczyzobiorców.

Jak tego uniknąć?

  • Zakaz konkurencji – franczyzobiorca nie może prowadzić podobnej działalności przez określony czas po zakończeniu współpracy.
  • Obowiązek zachowania poufności – zakaz ujawniania know-how i strategii franczyzodawcy.
  • Zasady korzystania z marki – franczyzobiorca musi przestrzegać wytycznych dotyczących identyfikacji wizualnej i marketingu.

4] Brak skutecznych mechanizmów kontroli

Bez odpowiednich narzędzi do monitorowania działalności franczyzobiorców, franczyzodawca może stracić kontrolę nad jakością usług w sieci.

Co może pójść nie tak?

  • Franczyzobiorcy nie przestrzegają standardów, co szkodzi wizerunkowi marki.
  • Trudność w egzekwowaniu kar i poprawie standardów.

Jak tego uniknąć?

  • Regularne audyty jakości i mechanizmy raportowania wyników.
  • Obowiązek stosowania określonych procedur operacyjnych.
  • Kary umowne za naruszenie standardów.

9. Podsumowanie

Unikanie najczęstszych błędów w umowie franczyzowej to klucz do ochrony Twojej marki i stabilności finansowej. Odpowiednie zapisy w umowie pozwalają na:

  • Egzekwowanie standardów jakości.
  • Kontrolę nad finansami i opłatami franczyzowymi.
  • Ochronę przed nieuczciwą konkurencją i utratą know-how.

Jeśli planujesz stworzenie umowy franczyzowej, skontaktuj się z nami – przygotujemy dokument dopasowany do Twojego biznesu i zabezpieczający Twoje interesy.




Twoje dane przetwarzane są zgodnie z naszą Polityką prywatności.

Tagi: , ,